Odkryto osamotnioną gwiazdę neutronową poza naszą galaktyką

Nowe zdjęcia wykonane przez należący do ESO Bardzo Duży Teleskop (VLT) w Chile oraz inne, zlokalizowane na całym świecie teleskopy, ukazały bogaty krajobraz gwiazd i świecących obłoków gazu w jednej z najbliższych nam galaktyk - Małym Obłoku Magellana. Fotografie umożliwiły naukowcom zidentyfikowanie nieuchwytnej martwej gwiazdy w pasmach gazu pozostawionych przez wybuch supernowej, który miał miejsce około 2000 lat temu. Do dokładnego określenia położenia gwiazdy wykorzystano instrument MUSE, a dane zebrane przez Rentgenowskie Obserwatorium Chandra pozwoliły w ustaleniu, iż obiekt jest odosobnioną gwiazdą neutronową.

Analizy dokonane za pomocą instrumentu MUSE, który znajduje się na teleskopie VLT w Chile, ujawniły niezwykły pierścień gazu w systemie oznaczonym jako 1E 0102.2-7219, powoli ekspandujący wewnątrz innych licznych szybko poruszających się włókien gazu i pyłu pozostawionych przez wybuch supernowej. Odkrycie to pozwoliło zespołowi, którym kierował Frédéric Vogt, stażysta ESO w Chile, wyśledzić pierwszą, znajdującą się poza Drogą Mleczną, odosobnioną gwiazdę neutronową z małym polem magnetycznym.

Zespół zauważył, że pierścień gazu znajduje się w miejscu odkrytego kilka lat temu źródła promieniowania rentgenowskiego o nazwie p1. Natura tego źródła była - jak do tej pory - nieznana. W szczególności nie było jasne, czy p1 rzeczywiście znajduje się wewnątrz pozostałości po supernowej, czy też poza nią. Dopiero gdy przy pomocy instrumentu MUSE zaobserwowano pierścień gazu - zawierający zarówno neon, jak i tlen - badacze zdali sobie sprawę, że idealnie otacza on źródło promieniowania rentgenowskiego, co oznaczało, iż p1 leży w centrum pozostałości po supernowej. Dodatkowe badania przeprowadzone za pomocą obserwatorium Chandra potwierdziły przypuszczenia sugerujące, że p1 jest izolowaną gwiazdą neutronową o niskim polu magnetycznym.

Pierścień gazu widziany w świetle rentgenowskim

Kiedy potężne gwiazdy eksplodują jako supernowe, pozostawiają po sobie ogromne struktury gazu i pyłu. Eksplozje supernowych są kluczem do redystrybucji cięższych pierwiastków - które powstają we wnętrzach gwiazd - we wszechświecie, gdzie biorą udział w powstawaniu kolejnych gwiazd i planet.

Izolowane gwiazdy neutronowe o niskim polu magnetycznym posiadają średnicę około 10 kilometrów i masę wielokrotnie przekraczającą masę Słońca. Mimo, iż uważane za powszechne we Wszechświecie, są bardzo trudne do zlokalizowania, ponieważ emitują tylko promieniowanie rentgenowskie. Szczególnie ekscytujący jest fakt, że odkrycie zostało dokonane na przy wykorzystaniu obserwacji optycznych. To pierwszy taki obiekt odkryty poza Drogą Mleczną.


Źródło: eso.org